Nói lái
Nói lái là gì: cách tráo vần, đổi thanh trong tiếng Việt
Nói lái là lối đảo âm tiếng Việt: giữ âm đầu hai tiếng, tráo vần và thanh cho nhau, như bí mật thành bật mí. Bài giải thích cơ chế, các kiểu lái và vì sao nó gâ
Wiki · tauhai.com
Cẩm nang nghệ thuật gây cười bằng tiếng Việt: nói lái, chơi chữ, câu đố mẹo, tấu hài, hề chèo, tuồng đồ, văn thơ trào phúng, hài Tết và hài cuối năm, lịch sử tiếng cười và hài điện ảnh thế giới.
Nói lái
Nói lái là lối đảo âm tiếng Việt: giữ âm đầu hai tiếng, tráo vần và thanh cho nhau, như bí mật thành bật mí. Bài giải thích cơ chế, các kiểu lái và vì sao nó gâ
Nói lái
Nói lái hai tiếng: giữ âm đầu, đổi chỗ vần cùng thanh rồi viết lại đúng chính tả, như tóc dài thành tài dóc. Kèm bảng trường hợp c/k, g/gh, âm đệm, tiếng không
Nói lái
Nói lái cụm ba, bốn tiếng vẫn chỉ tráo vần và thanh của một cặp, thường là tiếng đầu với tiếng cuối, như Chợ Bến Thành thành Chành Bến Thợ. Cách chọn cặp, điều
Nói lái
Bật mí thường được giải thích là nói lái của bí mật, bút danh Thế Lữ lái từ tên thật Thứ Lễ. Ít từ thông dụng có gốc nói lái; bài chỉ cách tự kiểm một lời giải
Nói lái
Phân tích bài ca dao con cá đối bỏ trong cối đá, con mèo cái nằm trên mái kèo: cơ chế lái, chữ kèo bắt vần với nghèo, phép hứng; cùng nói lái trong câu đố và gi
Nói lái
Người miền Tây hay nói lái trong chuyện thường ngày để trêu nhẹ, nói tránh, phá im lặng. Bài giải thích cơ chế, ảnh hưởng của giọng Nam Bộ và cách nghe cho đúng
Nói lái
Tên quán nói lái giúp khách tò mò và nhớ lâu nhưng dễ vô tình lái ra chữ tục. Bài nêu ba kiểu đặt tên kèm ví dụ tự đặt, sáu bước kiểm tra và những ngành không n
Nói lái
Nói lái là lối đảo âm tiếng Việt: giữ âm đầu hai tiếng, tráo vần và thanh cho nhau, như bí mật thành bật mí. Bài giải thích cơ chế, các kiểu lái và vì sao nó gâ
Nói lái
Nói lái hai tiếng: giữ âm đầu, đổi chỗ vần cùng thanh rồi viết lại đúng chính tả, như tóc dài thành tài dóc. Kèm bảng trường hợp c/k, g/gh, âm đệm, tiếng không
Nói lái
Nói lái cụm ba, bốn tiếng vẫn chỉ tráo vần và thanh của một cặp, thường là tiếng đầu với tiếng cuối, như Chợ Bến Thành thành Chành Bến Thợ. Cách chọn cặp, điều
Chơi chữ tiếng Việt
Chơi chữ là biện pháp tu từ dùng đặc sắc về âm, nghĩa của từ để tạo sắc thái dí dỏm: đồng âm, gần âm, điệp âm, nói lái, trái nghĩa, đồng nghĩa. Kèm ví dụ, cách
Chơi chữ tiếng Việt
Chơi chữ đồng âm đặt một từ hai nghĩa vào chỗ cả hai cùng khớp, như ruồi đậu mâm xôi đậu, kiến bò đĩa thịt bò. Phân biệt với đa nghĩa, các kiểu chơi và cách làm
Chơi chữ tiếng Việt
Nói trại âm là dùng từ chỉ khác từ kia một thanh, âm đầu hoặc vần để gợi nghĩa khác, như vì tổ vì tiên, không phải vì tiền vì gạo. Kèm phân loại, ví dụ và ranh
Câu đố mẹo
Câu đố mẹo giấu đáp án ngay trong lời đố bằng nghĩa kép hay giả định ngầm; câu đố dân gian tả bằng ẩn dụ, câu đố logic cần suy luận chặt chẽ nhiều bước.
Câu đố mẹo
Câu đố mẹo bẫy người nghe bằng nghĩa kép, giả định ngầm, chi tiết nhiễu và chữ thừa. Mỗi loại kèm câu đố có đáp án, vì sao bị lừa và cách tự thoát bẫy.
Câu đố mẹo
Câu đố mẹo chơi chữ tiếng Việt dựa vào từ nhiều nghĩa, dấu thanh và ghép âm: bánh xe, mắt cá chân, con dốc, con ba ba. Có đáp án và giải thích từng bẫy.
Tấu hài & nói hài
Tiết mục tấu hài dựng theo bốn phần mở, dẫn, thắt, chốt. Bài có bản đồ thời gian cho tiết mục năm phút, cách đặt luận đề, sắp khúc leo thang và kết bằng cú lật.
Tấu hài & nói hài
Miếng hài là đơn vị nhỏ nhất của tiếng cười, gồm phần dẫn dựng kỳ vọng và phần rẽ bẻ kỳ vọng. Bài phân bốn loại miếng, ba thủ pháp Bergson và vòng đời một miếng
Tấu hài & nói hài
Tấu đơn dựa vào khoảng cách người kể và nhân vật, tấu đôi chia hai vai giữ mạch và tạo bất ngờ, tấu ba dùng liên minh đổi phe. Kèm đoạn mẫu và cách trình bày kị
Hề chèo
Hề chèo là loại vai chuyên gây cười trong chèo, chia hai nhánh hề áo ngắn và hề áo dài, vừa chọc cười vừa nói thay người dân điều khó nói với kẻ có quyền.
Hề chèo
Hề áo ngắn là vai người hầu, anh mõ, chị vợ mõ trong chèo: thân phận thấp nhưng lanh lợi, dùng lời của người trên để làm người trên bẽ mặt, khán giả cười cùng.
Hề chèo
Hề áo dài là vai thầy đồ, thầy bói, lý trưởng, xã trưởng trong chèo: mặc áo dài khăn xếp ra vẻ đạo mạo nhưng lộ ra dốt, tham, háo sắc, bị cả làng cười vào.
Tuồng hài & hát bội
Tuồng đồ là bộ phận tuồng lấy chuyện dân gian, xã hội trong nước, nổi bật là các vở hài như Nghêu Sò Ốc Hến; tuồng thầy là vở mẫu mực dùng để truyền nghề.
Tuồng hài & hát bội
Nghêu Sò Ốc Hến có Thị Hến góa phụ khôn ngoan, thầy bói Nghêu, thầy đề Hầu, quan Huyện Trìa mê gái sợ vợ, Trùm Sò keo kiệt và tên trộm Ốc gây ra mọi chuyện.
Tuồng hài & hát bội
Nghêu Sò Ốc Hến là tuồng hài khuyết danh gốc Quảng Nam, Bình Định, có nhiều dị bản; bản phổ biến do Hoàng Châu Ký chỉnh lý, đã chuyển sang chèo, cải lương, kịch
Văn thơ trào phúng
Thơ trào phúng dùng tiếng cười mỉa mai, phóng đại, nói ngược để phê phán thói xấu; đỉnh cao cuối thế kỷ 19 với Nguyễn Khuyến, Tú Xương, Học Lạc.
Văn thơ trào phúng
Tú Xương (1870–1907) thi Hương tám lần, chỉ đỗ tú tài, đem trường thi, phố phường Nam Định và chính mình ra cười bằng thơ Nôm đốp chát, chua chát.
Văn thơ trào phúng
Tiến sĩ giấy của Nguyễn Khuyến mượn hình nộm ông nghè bằng giấy bán dịp Trung thu để giễu danh vị rỗng, đồng thời tự trào chính cái danh khoa bảng của mình.
Hài Tết & hài cuối năm
Ngày Tết người Việt cố tình vui vì tin lời nói đầu năm ứng cả năm: chúc điều tốt, chọn người vui tính xông đất, kiêng lời gở và đùa khéo để hoá giải khi lỡ lời.
Hài Tết & hài cuối năm
Táo quân Việt có hai ông một bà, từ tích Trọng Cao, Thị Nhi, Phạm Lang; ngày 23 tháng Chạp các vị cưỡi cá chép về trời báo cáo, cấu trúc hài của tiết mục cuối n
Hài Tết & hài cuối năm
Câu đối Tết trào phúng giữ luật đối nhưng giễu thói đời hoặc tự giễu cảnh nghèo, như Thiên hạ xác rồi còn đốt pháo của Tú Xương hay câu cùi múi của học trò nghè
Lịch sử tiếng cười
Truyện cười cổ nhất theo danh sách Đại học Wolverhampton 2008 là một ngạn ngữ Sumer khoảng 1900 TCN. Đọc lại văn bản gốc và vì sao tiếng cười cổ khó hiểu.
Lịch sử tiếng cười
Philogelos là tập truyện cười Hy Lạp cổ nhất còn lại, khoảng 265 mẩu, soạn thế kỷ 4–5. Ai soạn, những kiểu nhân vật bị cười và vì sao nhiều mẩu vẫn còn buồn cườ
Lịch sử tiếng cười
Hoạt kê liệt truyện là quyển 126 Sử ký Tư Mã Thiên, chép Thuần Vu Khôn, Ưu Mạnh, Ưu Chiên dùng lời đùa can vua. Nghĩa chữ hoạt kê, lời bàn và phần chép thêm.
Hài điện ảnh thế giới
Thời hoàng kim phim hài câm kéo dài từ xưởng Keystone năm 1912 đến cuối thập niên 1920. Phim được làm ra sao, khán giả xem thế nào và vì sao nhiều phim đã mất.
Hài điện ảnh thế giới
Charlie Chaplin (1889–1977) cùng nhân vật gã lang thang từ 1914 đến Modern Times 1936. Cách dựng nhân vật, cảnh ăn giày, điệu nhảy bánh mì và phim nên xem trước
Hài điện ảnh thế giới
Buster Keaton (1895–1966), Gương mặt đá của phim câm, nổi tiếng với The General, Sherlock Jr. và cảnh mặt tiền nhà sập. Vì sao mặt lạnh gây cười và nên xem gì.